Formation and Dynamics of an Intellectual Community of the Late Middle Ages: Polish Conciliarists, Kraków University, and Catalan Theologian Marcus Bonifili
- Lidia Grzybowska Jagiellonian University https://orcid.org/0000-0003-4782-8457
Resumen
Este artículo tiene como objetivo reconstruir las reglas que facilitaron la aparición y el mantenimiento de una comunidad intelectual compuesta por un grupo de conciliaristas polacos centrados en la Universidad de Cracovia y el teólogo catalán, el profesor Marcus Bonifili (f. 1453), quien actuó como delegado en el Concilio de Basilea. El Concilio de Basilea, que se desarrolló entre 1431 y 1449, proporcionó un espacio para interacciones mutuas, no solo en términos geográficos, sino también dentro de un espacio mental compartido, donde convergían ideas, esperanzas e intereses. En este espacio, determinados individuos se reunieron, creando una comunidad basada en alianzas políticas, respeto mutuo, antipatías compartidas, consideraciones racionales y experiencias emocionales. A partir del análisis de diversas fuentes de Basilea, catalanas, polacas y checas, este artículo examina los elementos y condiciones que contribuyeron a la formación de dicha comunidad, entre ellos las ideas comunes, la autoridad, el apoyo financiero, los favores, los vínculos políticos y las redes de intercambio y difusión cultural. Esta investigación permite caracterizar la naturaleza y los fundamentos de la comunidad, destacando la existencia de fuertes lazos emocionales y de una red más amplia de relaciones personales, institucionales y políticas. Los resultados arrojan luz sobre las complejas dinámicas de las comunidades intelectuales durante el Concilio de Basilea, subrayando las interacciones multifacéticas que configuraron su identidad y su perdurabilidad.
Descargas
Citas
Acta Camerae Apostolicae, ed. Daniel Marek Kowalski, vol. IV, Monumenta Poloniae Vaticana, Cracoviae: Polska Akademia Umiejętności, 2002.
Acta capitulorum nec non iudiciorum ecclesiasticorum selecta, vol. II, Acta iudiciorum ecclesiasticorum dioecesum Gneznensis et Poznaniensis (1403-1530), ed. Bronisław Ulanowski, Kraków: Akademia Umiejętności, 1902.
Aenas Sylvius Piccolominus (Pius II), De gestis concilii Basiliensis Commentariorum libri II, ed. and transl. Denys Hay, W. K. Smith, Oxford: Clarendon Press, 1992.
Akta grodzkie i ziemskie z czasów Rzeczypospolitej Polskiej z Archiwum tak zwanego bernardyńskiego we Lwowie, vol. IV, Lwów 1873.
Boháček Miroslav, Čáda František, Beschreibung der mittelalterlichen Handschriften der Wissenschaftlichen Staatsbibliothek von Olmütz, Köln: Böhlau Verlag, 1994.
Bullarium Poloniae: litteras apostolicas aliaque monumenta Poloniae Vaticana continens. vol. V, 1431-1449 and vol. VI, 1447-1464 ediderunt et curaverunt Irena Sułkowska-Kuraś et Stanislaus Kuraś; cooperantibus Maria Kowalczyk et Anna ac Hubertus Wajs, Polska Akademia Nauk Instytut Historii, Romae: Fundacja Jana Pawła II, Polski Instytut Kultury Chrześcijańskiej; Lublini: Katolicki Uniwersytet Lubelski, 1995-1998.
Catalogus codicum manuscriptorum medii aevi Latinorum, qui in Bibliotheca Jagellonica Cracoviae asservantur, vol. I, comp. Sophia Włodek, Goergius Zathey, Marianus Zwiercan, Wratislaviae: Institutum Ossolinianum Officina Editoria, 1980.
Codex Diplomaticus Silesiae, vol. XV: Acta Nicolai Gramis. Urkunden und Aktenstücke betreffend die Beziehungen Schlesiens zum Baseler Konzile, ed. Wilhelm Altmann, Breslau: Josef Max & Comp., 1890.
Codex diplomaticus Universitatis Studii Generalis Cracoviensis, vol. II: Ab anno 1441 usque ad annum 1470, Cracoviae: [sumptibus Universitatis], 1873.
Codex epistolaris saeculi decimi quinti, vol. I, p. I-II, ed. Antoni Sokołowski, Józef Szujski, Antoni Lewicki, Kraków: Akademia Umiejętności, 1876; vol. II, ed. Antoni Lewicki, Kraków: Akademia Umiejętności, 1891; vol. III, ed. Antoni Lewicki, Kraków: Akademia Umiejętności, 1894.
Concilium Basiliense, Studien und Quellen zur Geschichte des Concils von Basel, Band V, Tagebücher un Acten 1431-1438, Herausg. von Johannes Haller, Gustav Beckmann, Rudolf Wackernagel, Giulio Coggiola, Basel 1904; Band VI, 1–2: Protokolle des Concils 1436-1439, Herausg. von Johannes Haller, Gustav Beckmann, Basel 1926; Band VII: Protokolle des Concils 1440-1443, Herausg. von Johannes Haller, Hermann Herre, Basel 1910.
Der Briefwechsel des Eneas Silvius Piccolomini, herausgeben von Rudolf Wolkan, vol. I - II, Wien 1909-1912.
Epistulae a Ioanne Dlugossio scriptae et receptae (Korespondencja Jana Długosza), ed. i przeł. Maria Koczerska, Thomas Płóciennik, współpr. Hanna Rajfura, Piotr Węcowski, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2024.
Inventaire sommaire des archives départementales antérieures à 1790. Pyrénées-Orientales. Archives ecclésiastiques, Série G, rédigé par Jean Auguste Brutails, Emile Desplanque et Bernard Palustre, Perpignan 1904.
Jana Długosza Roczniki czyli Kroniki sławnego Królestwa Polskiego, Księga dwunasta 1445-1461, transl. Julia Mrukówna, verif. of transl. Jerzy Wyrozumski, Krzysztof Ożóg, comment. Krzysztof Ożóg, ed. Jerzy Wyrozumski, Warszawa: Biblioteka Narodowa, 2009.
Joannes de Segovia, Historia gestorum generalis Synodi Basiliensis, vol. I, liber I-XII, ed. Ernestus Birk, in: Monumenta conciliorum generalium seculi decimi quinti: Concilium Basiliense scriptorum, vol. II, Vindobonae: Typis C.R. Officinae Typographicae Aulae et Status, 1873.
Joannes de Segovia, Historia gestorum generalis Synodi Basiliensis, vol. II, liber XIII-XV, ed. Ernestus Birk, in: Monumenta conciliorum generalium seculi decimi quinti: Concilium Basiliense scriptorum, vol. III, p. I, Vindobonae: Typis Adolphi Holzhausen C.R. Auale et Universitatis Typographi, 1886.
Kaliszuk, Jerzy, Codices deperditi. Średniowieczne rękopisy łacińskie Biblioteki Narodowej utracone w czasie II wojny światowej, vol. II. Katalog rękopisów utraconych, Wrocław 2016
Kodeks dyplomatyczny miasta Krakowa 1257-1506, vol. I, ed. Franciszek Piekosiński, Kraków 1879.
Les statuts et privilèges des universités françaises depuis leur fondation jusqu'en 1789 : ouvrage publié sous les auspices du Ministère de l'instruction publique et du Conseil général des facultés de Caen, part II, par Marcel Fournier, Paris 1894.
Listář a listinář Oldřicha z Rožmberka, sv. II. 1438-1444, ed. Blažena Rynešová, Praha: Ministerstvo školství a národní osvěty, 1932.
Metryka Uniwersytetu Krakowskiego z lat 1400-1508. Biblioteka Jagiellońska rkp. 258, ed. Antoni Gąsiorowski, Tomasz Jurek, Izabela Skierska, contrib. Radosław Grzesik, vol. I, Kraków: Societas Vistulana, 2004.
Polskie traktaty koncyliarystyczne z połowy XV w., ed. Wacław Bucichowski, Warszawa 1987.
Reject Aeneas, Accept Pius: Selected Letters of Aeneas Sylvius Piccolomini (Pope Pius II), introd. and transl. by Thomas Izbicki, Gerald Christianson, Philip Krey, The Catholic University of America Press 2006.
Repertorium Germanicum, Band VI: Nicolaus V (1447-1455), bearbeitet von Josef Friedrich Abert, Walter Deeters, Tübingen 1985.
Toth Petr, Catalogus Codicum Latinoum Medii Aevi Bibliothecae Universitatis Budapestinensis, Budapest 2008.
Zbiór dokumentów Katedry i diecezji krakowskiej, vol. II: 1416-1450, ed. Stanisław Kuraś, Lublin: Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Instytut Geografii Historycznej Kościoła w Polsce, 1973.
Secondary Sources
Abraham, Władysław, Sprawozdanie z poszukiwań w archiwach i bibliotekach rzymskich w latach 1896/7 i 1897/8: O materyałach do dziejów polskich w wiekach średnich, Kraków: Akademia Umiejętności, 1899.
Álvarez Palenzuela, Vicente Ángel, “Alfonso V, rey de Nápoles: regulación de la sucesión y reconciliación con el Pontificado”, en: El poder real de la Corona de Aragón: (siglos XIV-XVI), vol. 5, Gobierno de Aragón, Departamento de Educación, Cultura y Deporte: Zaragoza, 1996, pp. 509-522.
Álvarez Palenzuela, Vicente Ángel, “La situación europea en época del Concilio de Basilea. Información de la embajada del Reino de Castilla”, Archivos Leoneses. Revista de Estudios y Documentación de los Reinos Hispano- Occidentales, 46/91–92 (1992), pp. 9–292.
Álvarez Palenzuela, Vicente Ángel, “Relaciones entre Aragón y Castilla en época de Alfonso V: estado de la cuestión y líneas de investigación”, en en La Corona d’Aragona ai tempi di Alfonso II el Magnanimo: i modelli político-istituzionali, la circolazione degli uomini, delle idee, delle merci, gli influssi sulla società e sul costume, eds. Guido D’Agostino, Giulia Buffardi, vol. 1, Paparo: Nápoles, 2000, pp. 21-44.
Bąkowski, Ludwik, „Książę mazowiecki Aleksander, biskup trydencki”, Przegląd Powszechny, 16 (1913), pp. 1-34.
Barycz, Henryk, „Jan z Dąbrówki”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. V, Kraków: Polska Akademia Umiejetności, 1939-1946, pp. 26–28.
Barycz, Henryk, „Jan z Inowrocławia”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. X, Kraków-Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1980, pp. 453-454.
Beltrán de Heredia, Vicente, “La embajada de Castilla en el Concilio de Basilea y su discusión con los ingleses acerca de la precedencia”, Hispania Sacra, 10 (1957), pp. 1–27.
Black, Anthony, Council and Commune: The Conciliar Movement and the Council of Basle, London: The Patmos Press, 1979.
Black, Anthony, Monarchy and Community: Political Ideas in the Later Conciliar Controversy, 1430–1450, Cambridge: Cambridge University Press, 1970.
Bobrzyński, Michał, Smolka, Stanisław, Jan Długosz, jego życie i stanowisko w piśmiennictwie, Kraków: Wydawnictwo Konstantego hr. Przezdzieckiego, 1893.
Bracha, Krzysztof, „Teolog – intelektualista i duszpasterz w społeczeństwie średniowiecznym”, w: Kolory i struktury średniowiecza, red. Wojciech Fałkowski, Warszawa: Wydawnictwo DiG, 2004, pp. 136-154.
Canabal Rodríguez, Laura, “Notas sobre la política religiosa de Alfonso el Magnánimo”, en La Corona d’Aragona ai tempi di Alfonso II el Magnanimo: i modelli político-istituzionali, la circolazione degli uomini, delle idee, delle merci, gli influssi sulla società e sul costume, eds. Guido D’Agostino, Giulia Buffardi, vol. 1, Paparo: Nápoles, 2000, pp. 111-120.
Cañizares Gómez, María José, “Papado, monarquía y ciudad: la política religiosa de Alfonso V en la frontera sur de la Corona de Aragón (1416-1458)”, Medievalismo, 32 (2022), pp. 97-119.
Carruthers, Mary, “Introduction to the first edition”, in: Mary Carruthers, The Book of Memory. A Study of Memory on Medieval Culture, 2nd ed., Cambridge: Cambridge University Press, 2008.
Cassanyes Roig, Albert, “La provisión de beneficios en la catedral de Lleida durante el episcopado de Antoni Cerdà (1449-1459)”, Hispania Sacra, 70 (2018), pp. 223–236, https://doi.org/10.3989/hs.2018.018
Decaluwé, Michiel, A Successful Defeat: Eugene IV’s Struggle with the Council of Basel for Ultimate Authority in the Church, 1431–1449, Brussels–Rome: Institut Historique Belge de Rome, 2009.
Decaluwé, Michiel, Izbicki Thomas, Christianson Gerald, “A Gathering of People and Ideas. Introduction”, in: A Companion to the Council of Basel, ed. Michiel Decaluwé, Thomas Izbicki, Gerald Christianson, Brill: Leiden 2017, pp. 1-7.
Dlugossiana; studia historyczne w pięćsetlecie śmierci Jana Długosza, vol. II, red. Stanisław Gawęda, Warszawa: Polskie Wydawnictwo Naukowe, 1985.
Fijałek, Jan Nepomucen, „Nasza nauka krakowska o niepokalanem poczęciu N. P. Maryi w wiekach średnich”, Przegląd Polski, 34/136 (1900), pp. 420-485.
Fijałek, Jan Nepomucen, Mistrz Jakób z Paradyża i Uniwersytet Krakowski w okresie Soboru Bazylejskiego, II vols, Kraków: Akademia Umiejętności, 1900-1902.
Frías, Lesmes, “Antigüedad de la fiesta de la Inmaculada concepción en las iglesias de España: dos estudios inéditos”, Miscelánea Comillas: Revista de Ciencias Humanas y Sociales, 12/22, (1954), pp. 27-88.
Gazulla, Faustino, “Los Reyes de Aragón y la Purísima Concepción de María Santísima”, Boletín de la Real Academia de Buenas Letras de Barcelona, 17 (1906), pp. 1-18.
Gemoll, Wilhelm, Die Handschriften der Petro-Paulinischen Kirchenbibliothek zu Liegnitz, Legnica: Druck von Carl Seyffarth, 1900.
Giessmann, Ursula, Der letzte Gegenpapst: Felix V. Studien zu Herrschaftspraxis und Legitimationsstrategien (1434–1451), Bölhau Verlag: Köln 2014.
Glemma, Tadeusz, „Borzynowski Dersław”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. II, Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 1936, p. 370.
Goñi Gaztambide, José, “Concilio de Basilea y España”, en: Diccionario de Historia ecclesiastica de España, vol. V: Suplemento, Madrid: Instituto Enrique Florez, Consejo Superior de Investigaciones Cientificas, 1987, pp. 180-208.
Goñi Gaztambide, José, “En conciliarismo en España”, Scripta Theologica, 10/3 (1978), pp. 893-928
Goñi Gaztambide, José, “Presencia de España en los concilios generales del siglo XV”, en: Historia de la Iglesia en España, dir. Ricardo García-Villoslada, vol. III-I: La Iglesia en la España de los siglos XV y XVI, Madrid: Biblioteca de Autores Cristianos, 1980, pp. 25-114.
Graff, Tomasz, „Biskup krakowski Zbigniew Oleśnicki wobec schizmy bazylejskiej (1439-1449)”, w: Zbigniew Oleśnicki. Książę Kościoła i mąż stanu, red. Feliks Kiryk, Zdzisław Noga, Kraków: Wydawnictwo i Drukarnia Secesja, 2006, pp. 195-204.
Graff, Tomasz, Episkopat monarchii jagiellońskiej w dobie soborów powszechnych w XV wieku, Kraków: Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana, 2008.
Graff, Tomasz, „Katolicki episkopat metropolii gnieźnieńskiej i lwowskiej wobec wyboru pseudopapieża Feliksa V przez sobór bazylejski”, Nasza Przeszłość, 99 (2003), pp. 55-129.
Graff, Tomasz, „Rozterki religijne biskupów monarchii jagiellońskiej w dobie tzw. II unii polsko-węgierskiej 1440-1444”, w: Religijność. Wymiar prywatny i publiczny, red. Wiktor Szymborski, Paweł Nowakowski, Kraków: Księgarnia Akademicka, 2007, pp. 129-148.
Graff, Tomasz, „Wokół sprawy kardynalatu biskupa krakowskiego Zbigniewa Oleśnickiego”, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego, Prace Historyczne, 129 (2002), pp. 19-50.
Graff, Tomasz, „Wpływ kryzysu Kościoła powszechnego na społeczeństwo polskie w pierwszej połowie XV wieku. Wybrane zagadnienia”, Analecta Cracoviensia, 44 (2012), pp. 217-240.
Grohe, Johannes, “Spanien und die großen Konzilien von Konstanz und Basel”, in: “Das kommt mir spanisch vor”. Eigenes und Fremdes in den deutsch-spanischen Beziehungen des späten Mittelalters, hg. Klaus Herbers, Nikolas Jaspert, Münster 2004, pp. 493-509.
Grosse, Ludwik, Stosunki Polski z Soborem Bazylejskim, Warszawa: Gebethner i Wolff, 1885.
Grzybowska, Lidia, „Kataloński teolog i kaznodzieja Marek Bonifili (zm. 1453) i jego kontakty z polskim środowiskiem intelektualnym. Rekonesans”, Studia Iberystyczne, 23 (2023), pp. 55-89. https://doi.org/10.12797/SI.23.2023.23.03.
Grzybowska, Lidia, „Skąd wziął się w Krakowie traktat Franciszka Eiximenisa ‘Ars praedicandi populo’? Trzy możliwe drogi”, Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis | Studia Historicolitteraria, 21, 2021, pp. 12–31. https://doi.org/10.24917/20811853.21.1
Grzybowska, Lidia, „Trzy listy Eneasza Sylwiusza Piccolominiego związane ze śmiercią księcia Aleksandra Mazowieckiego – wstęp, przekład, komentarz”, Terminus, 26 (2024), pp. 217-249.
Grzybowska, Lidia, „Was Mikołaj of Błonie a Supporter of the Conciliarist Movement?”, Terminus, 25 (2023), pp. 1-24. https://doi.org/10.4467/20843844TE.23.002.17498
Guix, José María, “La Inmaculada y la Corona de Aragón en la Baja Edad Media”, Miscelánea Comillas, 12 (1954), pp. 193-326.
Hain, Stefan, Wincenty Kot, prymas Polski 1436-1448, Poznań: Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, 1948.
Helmrath, Johannes, “Die zweite Dekade des langen Basler Konzils (1440–1449): Perspektiven, Konversionen, Piccolominiana. Überlegungen am Ende einer Tagung”, in: Das Ende des konziliaren Zeitalters (1440-1450). Versuch einer Bilanz, hg. Heribert Müller, München: Oldenbourg, 2012, pp. 315-347.
Horst, Urlich, Die Lehrautorität des Papstes und die Dominikanertheologen der Schule von Salamanca, De Gruyter, 2003.
Izbicki, Thomas M., Protector of the faith: Cardinal Johannes de Turrecremata and the defense of the institutional church, Washington D.C.: Catholic University of America Press, 1981.
Kern, Darcy, “Beyond Borders: Jean Gerson’s Conciliarism in Late Medieval Spain”, Renaissance and Reformation / Renaissance et Réforme, 42/3 (2019), pp. 23-43. https://doi.org/10.33137/rr.v42i3.33391
Kiryk, Feliks, „Jakub z Szadka”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. X, Wrocław 1962-1964, pp. 367-368.
Klimecka, Grażyna, „Rękopisy i inkunabuły tynieckie w zbiorach Biblioteki Narodowej w Warszawie”, w: Benedyktyni tynieccy w średniowieczu. Materiały z sesji naukowej. Wawel – Tyniec, 13–15 października 1994, red. Klementyna Żurowska, Kraków: Tyniec, 1995, pp. 261-283.
Koczerska, Maria, „Długosz jako sekretarz Zbigniewa Oleśnickiego”, w: Jan Długosz. W pięćsetną rocznicę śmierci. Materiały z sesji (Sandomierz, 24-25 maja 1980 r.), red. Feliks Kiryk, Olszyn: Stacja Naukowa Polskiego Towarzystwa Historycznego (Instytut Mazurski), 1983, pp. 53-63.
Koczerska, Maria, Zbigniew Oleśnicki i kościół krakowski w czasach jego pontyfikatu 1423-1455, Warszawa: DiG, 2004.
Koczerska, Maria, Zbigniew Oleśnicki i Kościół krakowski w czasach jego pontyfikatu (1423–1455), Warszawa: Wydawnictwo DiG, 2004.
Komentarz Jana z Dąbrówki do Kroniki biskupa Wincentego, red. Andrzej Dąbrówka, Mikołaj Olszewski, Warszawa: Instytut Badań Literackich, 2015.
Kowalczyk, Maria, „Pniowski Jan h. Habdank”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. XXVII, Zakład Narodowy im. Ossolińskich - Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk: Wrocław, 1983, pp. 1–2.
Kowalski, Marek Daniel, „Baptysty Enriciego z Rzymu, biskupa Camerino, legacja do Polski w 1448 roku”, w: Memoria viva. Studia historyczne poświęcone pamięci Izabeli Skierskiej, red. Grażyna Rutkowska, Antoni Gąsiorowski, Warszawa-Poznań: Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk, 2015, pp. 573-585.
Kozłowska-Budkowa, Zofia, „Odnowienie jagiellońskie Uniwersytetu Krakowskiego (1390-1414)”, w: Dzieje Uniwersytetu Jagiellońskiego, red. Kazimierz Lepszy, vol. I, Kraków: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1964, pp. 37–89.
Küchler, Winfried, “Alfons V. von Aragon und das Basler Konzil”, Spanische Forschungen, 23 (1967), pp. 131-146.
Majsiak, Joanna, „Pielgrzymka Jana Długosza do Ziemi Świętej w 1450 roku”, Zapiski Kazimierzowskie 15 (2015), pp. 33-48.
Manikowska, Halina, Jerozolima – Rzym – Compostela. Wielkie pielgrzymowanie u schyłku średniowiecza, Wrocław: Wydawnictwo PAN, 2008.
Markowski, Mieczysław, „Doktrynalne podstawy krakowskiego koncyliaryzmu średniowiecznego”, Folia Historica Cracoviensia, 6, (1999), pp. 77-89.
Marszał, Tadeusz, „Jakub z Szadka – ksiądz, dyplomata i prawnik (ur. około 1412 r. w Szadku – zm. 28 października 1487 r. w Krakowie)”, Biuletyn Szadkowski, 8 (2009), pp. 5-29.
Mazel, Florian, L’évêque et le territoire. L’invention médiévale de l’espace (VIIe-XIIIes.), Paris: Éditions du Seuil, 2016.
Meuthen, Erich, “Juan González, Bischof von Cádiz, auf dem Basler Konzil”, Annuarium historiae conciliorum, 8 (1976), pp. 250-293.
Mews, Constant J., Crossley, John N., “Introduction”, in: Communities of Learning. Networsk and the Shaping of Intellectual Identity in Europe, 1100-1500, ed. Constant J. Mews, John N. Crossley, Turnhout: Brepols, 2011, pp. 1-7.
Niemczycka, Katarzyna, „Jan Elgot – życie i twórczość”, Przegląd Tomistyczny, 5 (1992), pp. 9-42;
Nörr, Knut Wolfgan, Kirche und Konzil bei Nicolaus de Tudeschis (Panormitanus), Köln-Graz: Bohlau, 1964.
Nothaft, C. Philipp E., “Thomas Strzempiński, Hermann Zoest, and the Initial Stages of the Calendar Reform Project Attempted at the Council of Basel (1434–1437)”, Cahiers de L’Institut du Moyen-Âge Grec et Latin, 84 (2015), pp. 164–303.
O’Brien, Emily, “Letters of Alliance and an Alliance of Letters: Aeneas Silvius Piccolomini, Juan de Carvajal, and the Conciliar Crisis”, Renaissance and Reformation/ Renaissance et Réforme, 42/3, (2019), pp. 73-103. doi:10.33137/rr.v42i3.33394
Osiński, Krzysztof, „Kilka uwag o działalności dyplomatycznej Jana Długosza w latach 1448-1450”, Słupskie Studia Historyczne 20 (2014), pp. 23-35.
Ożóg, Krzysztof, ”Pierwsi Jagiellonowie wobec kryzysu Kościoła”, w: Ecclessia semper reformanda. Kryzysy i reformy średniowiecznego Kościoła, red. Tomasz Gałuszka OP, Tomasz Graff, Grzegorz Ryś, Kraków: Societas Vistulana, 2013, pp. 317-335.
Ożóg, Krzysztof, « ‘Ne contrarii haberemur doctrinae et scripturis nostris’. Droga Uniwersytetu Krakowskiego do złożenia obediencji papieżowi Mikołajowi V”, w: Narodziny Rzeczypospolitej. Studia z dziejów średniowiecza i czasów nowożytnych, vol. II, red. Waldemar Bukowski, Tomasz Jurek, Kraków: Societas Vistulana, 2012, pp. 1185-1204.
Peregrinationes. Pielgrzymki w kulturze dawnej Europy, red. Halina Manikowska, Hanna Zaremska, Warszawa: Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk, 1995.
Piotrowicz, Karol, „Aleksander (1400-1444), książę mazowiecki”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. I, Kraków: Polska Akademia Umiejętności, 1935, pp. 64-65.
Ponsich, Pierre, “Le mystère du palais comtal de Perpinyà”, Société Agricole Scientifique et Littéraire des Pyrénées-Orientales, 91 (1983), pp. 40-51.
Prügl, Thomas, “Die Predigten am Fest des hl. Thomas von Aquin auf dem Basler Konzil – mit einer Edition des Sermo de Sancto Thoma des Johannes de Turrecremata OP”, Archivum Fratrum Praedicatorum, 64 (1994), pp. 145–199.
Rabiej, Piotr, „Zbigniew Oleśnicki wobec obsady tzw. kanonii uniwersyteckich w krakowskiej kapitule katedralnej”, w: Ecclesia – regnum – fontes. Studia z dziejów średniowiecza, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego 2015, pp. 675-684.
Rosenwein, Barbara, Emotional Communities in the Early Middle Ages, Ithaca: Cornell University Press, 2006.
Ryder, Alan Frederick Charles, Alfonso the Magnanimous, King of Aragon, Naples and Sicily, 1396-1458, Oxford: Clarendon Press; New York: Oxford University Press, 1990.
Schwarz, Brigide, Kurienuniversität und stadtrömische Universität von ca. 1300 bis 1471, Leiden: Brill, 2013
Strnad, Alfred A., “Alessandro di Masovia e il concilio di Basilea: contributi, per la ricostruzione dell’attività di un prelato conciliare polacco”, Studi trentini di scienze storiche. Sezione prima, 71/1 (1992), pp. 3-45.
Suárez Fernández, Luis, Castilla, el cisma y la crisis conciliar: 1378-1440, Madrid: CSIC. Consejo Superior de Investigaciones Científicas, 1960.
Swieżawski, Stefan, „Klęska koncyliaryzmu. Przyczynek do dziejów etyki społecznej i politycznej w późnym średniowieczu”, Roczniki Filozoficzne, vol. XXXVII-XXXVIII/I, 1989-1990, pp. 55-72.
Swieżawski, Stefan, Eklezjologia późnośredniowieczna na rozdrożu, Kraków: Polskie Towarzystwo Teologiczne, 1990.
Szelińska, Wacława, Biblioteki profesorów Uniwersytetu Krakowskiego w XV i początkach XVI wieku, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1966.
Twomey, Leslie A., The Serpent and the Rose The Immaculate Conception and Hispanic Poetry in the Late Medieval Period, Leiden-Boston: Brill, 2008.
Watanabe, Morimichi, “Authority and Consent in Church Government: Panormitanus, Aeneas Sylvius, Cusanus”, in: Morimichi Watanabe, Concord and reform. Nicholas of Cusa and legal and political thought in the fifteenth century, Aldershot: Ashgate, 2001, pp. 59-79.
Włodarski, Maciej, Dwa wieki kulturalnych i literackich powiązań polsko-bazylejskich 1433–1632, Kraków: Universitas, 2001.
Włodek, Zofia, „Eklezjologia krakowska w pierwszej połowie XV wieku”, w: Zofia Włodek, Z dziejów filozofii i teologii na Uniwersytecie Krakowskim w XV wieku. Sylwetki, teksty, studia, Kraków: Societas Vistulana, 2011, pp. 383-418.
Wohlmuth, Josef, Verständigung in der Kirche. Untersucht an der Sprache des Konzils von Basel, Mayence: Matthias-Grünewald-Verlag, 1983.
Wolski, Marian, Stanisław Sobniowski h. Strzemię (zm. 1454) w: Polski Słownik Biograficzny, vol. 39, 1999-2000, pp. 537-540.
Woś, Jan Władysław, „Aleksander Mazowiecki – biskup trydencki (1423-1444)”, Saeculum Christianum, 6/2 (1999), pp. 17-31.
Woś, Jan Władysław, Alessandro di Masovia vescovo-principe di Trento (1423-1444). Un profilo introduttivo. Nuova edizione riveduta e ampliata, Pisa: Giardini, 1994.
Wünsch, Thomas, Konziliarismus und Polen: Personen, Politik und Programme aus Polen zur Verfassungsfrage der Kirche in der Zeit der mittelalterlichen Reformkonzilien. Schöning, 1998.
Wyrozumska, Bożena, „Z dziejów polskich pielgrzymek w średniowieczu”, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego, 8 (1989), pp. 79-88.
Zapała, Adam, Kontakty Polaków i Litwinów ze Stolicą Apostolską za pontyfikatu papieża Mikołaja V (1447-1455), Warszawa: Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk, 2021.
Zbigniew Oleśnicki – książę Kościoła i mąż stanu. Sandomierz 20–21 maja 2005, red. Feliks Kiryk, Zdzisław Noga, Kraków: Wydawnictwo i Drukarnia Secesja, 2006
Zdanek, Maciej, (2015), „Jan z Dąbrówki (ur. ok. 1400 r. - zm. 11 I 1472 r.)”, w: Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, vol. I (1364-1780), Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2015, pp. 134-136.
Zdanek, Maciej, „Dziersław z Borzymowa h. Kopacz (Topacz) (zm. 26 X 1452 r.)”, w: Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, vol. I, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2015, pp. 49-50.
Zdanek, Maciej, „Jan Pniowski z Pniowa h. Abdank (zm. 19 IX 1476 r)”, w: Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, vol. I (1364-1780), Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2015, pp. 121-123.
Zdanek, Maciej, „Jan z Lgoty zwany Elgot h. Wieniawa (zm. 24 VIII 1452 r.)”, w: Profesorowie Wydziału Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego, vol. I (1364-1780), Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2015, pp. 139-141.
Žila, Miloš, Společenské změny na Moravě v letech 1437-1453, Brno, 2010 (doctoral thesis)
Zwiercan, Marian, „Spicymir Mikołaj z Krakowa”, w: Polski Słownik Biograficzny, vol. XLI, Kraków: Polska Akademia Nauk, 2002, pp. 85-87.
Descarga artículo
Licencia
La revista En la España Medieval, para fomentar el intercambio global del conocimiento, facilita el acceso sin restricciones a sus contenidos desde el momento de su publicación en la presente edición electrónica, y por eso es una revista de acceso abierto. Los originales publicados en esta revista son propiedad de la Universidad Complutense de Madrid y es obligatorio citar su procedencia en cualquier reproducción total o parcial. Todos los contenidos se distribuyen bajo una licencia de uso y distribución Creative Commons Reconocimiento 4.0 (CC BY 4.0). Esta circunstancia ha de hacerse constar expresamente de esta forma cuando sea necesario. Puede consultar la versión informativa y el texto legal de la licencia.
La revista En la España Medieval no cobra por tasas por envío de trabajos, ni tampoco cuotas por la publicación de sus artículos.







